NİKOTİN BAĞIMLILIĞI VE AKUPUNKTUR
DR. MURAT TOPOĞLU
AKUPUNKTUR DER. GEN. SEK.


Amerika’dan örnekler verecek olursak

• Amerika’da her yıl 925.000 kişi kalp krizi ve yüksek tansiyondan ölüyor
• FDA bu rakamın 440.000’inin sigara alışkanlığından olduğunu açıkladı.
• Amerika’da 75 milyon insan sigara bağımlısı. Bunun 48 milyonu sigarayı terketmek için başvuruyor; Maalesef 46 milyonu başarısız oluyor.
• Nikotin bağımlılığı kokain, marihuana ve alkol alışkanlığından daha ciddidir.
• Sigara Amerika’da AİDS den daha fazla insan ölümüne neden oluyor.
• Sigaranın içinde 4000’den fazla kimyasal madde vardır. Bunun bilinen 60 tanesi kanser yapıyor.
• Tahmini 75 milyon Amerikalı her gün 80 milyon paket sigara tüketmektedir
• Yılda 23 milyar dolar tıbbi masraflar için harcanıyor.
• WHO Yılda 5 milyon kişinin sigaraya bağlı hastalıklardan hayatını kaybettiğini açıkladı.
• Bu 2030 yılında 10 milyonu bulacak.
• Dolayısıyla her 7 saniyede bir insan bu yüzden hayatını kaybediyor
• Trafik kazalarında ölümler azalırken Sigaraya bağlı ölümler artıyor.
• 2002 yılında:
• Trafik kazalarına bağlı ölümler 2885 iken
• Sigaraya bağlı olan ölümler 106.000 olmuştur.
• Yani trafik kazalarına nazaran 37 kat fazladır.
• Türkiye’de 17 milyon sigara tiryakisi bulunmakta,
• Her gün 17 milyon dolar sigara için harcanmakta, Bu da yılda 6.5 milyar doları bulmaktadır.


Nikotin Bağımlılığı
• 1-Özellikle akciğer kanserlerinin oluşumunda büyük rol oynar (içmeyenlere nazaran 2–3 kat daha fazla risk vardır.)
• 2-Dokulara oksijen ulaşımını azaltır %15–33. Bu da kalp krizleri, beyin iskemik ataklarını düşük doğum ağırlığı ve hatta hamilelerde düşük yapmaya neden olabilir.
• 3-Kolesterol seviyesini ve diğer bazı yağ fraksiyonlarını artırarak enfarktüs riskini artırabilir.
• 4-Damarlar üzerine vazokonstrüktör etki yaparak sistemik tansiyonun yükselmesine Ayrıca buna bağlı olarak ayak ülserlerinin oluşumuna ve arteriel damar yetmezlik ve tıkanmalarına neden olabilir.(Burger Hastalığı)
• 5-Diabetes Mellitus da varsa sinir ve böbrek hastalıklarını artırıcı rol alır.
• 6-Gribal ve akciğer enfeksiyonlarına yatkınlık
• 7-Ağız, boğaz, larenx ve mesane kanserlerine predispozan faktördür.
• 8-Kan şekerini artırıcı özelliği vardır.
• 9-Erkeklerde impotansa neden olabilir.



Nikotinden kurtulmak neden zordur?
2 nedeni vardır:

1-Nikotin yüksek derecede organik bağımlılık yapar. Dolayısıyla sigara bırakmaya bağlı abstinens belirtileri fazladır. Bunlar:

• Anksiyete
• Terleme
• Çok çabuk irritable olma
• Baş ağrısı
• İshal
• Konstipasyon
• Yorgunluk
• Baş dönmesi
• Uykusuzluk
• Dilde ve başta uyuşma, boşluk veya şişme hissi
• Konsantrasyon azlığı
• Dikkat eksikliği
• Tüm bu belirtiler bırakmaya mütakip ertesi gün ortaya çıkar.


2- Birçok insan sigaraya psikolojik bağlıdır. Bağımlılar sigarayla sanki günlük diş fırçalamak veya yüz yıkamak gibi rutin bir ilişki içine girerler.

• Sabah kalkmasına yardımcı olduğunu düşünür.
• Üzgün veya mutlu olduğu zaman onunla paylaşma ihtiyacı duyar.
• Kendini relax ettiğini düşünür.


Bırakmaya nasıl hazırlanmalı?
• Hem doktor hem çevre tarafından tarafından sigarayı bıraktığında sağlığını kazanacağının anlatılması
• Sakinleşmek için farklı uğraşı alanlarına kaymak.
• Egzersiz, hareket yürüyüş yapmak

• Aile ve çevre desteği verilerek özellikle ilk 1 ay yanında sigara içilmemesi.
• Bırakma gününün tesbiti.(Özellikle ramazan iyi bir başlangıç olabilir.)


Genellikle azaltarak değil, birdenbire bırakmanın daha başarılı olacağının anlatılması.(Gangrenli dokunun kesilip atılması gibi)


Akupunktur harici yöntemler
1-Kişinin tamamen kendi iradesini zorlayarak hiç bir medikal yardım almadan bırakması
2-Nikotin içeren maddelerin alımı:
a-Sakız(nikorette)
b-Bant (Nicotrol), (Nicoderm),(Prostep)
c-Aerosol
3-Hipnoz
4-Psikoterapi(Özellikle grup psikoterapi)
5-İlaç tedavisi

Bupropion Hidroklorid (Zyban) Bırakılacak tarihden 8–10 gün önceden başlamak gerekir.

Sigara bırakıldığında yaşanacak avantajlar
• Öncelikle kendi ağız ve teninin nikotin kokmayacağının hatırlatılması.
• Gene nikotin kullanmamakla kendi ev, iş yeri ve çevresinde kirlilik yaratmayacağı
• Sigarayı akupunkturla bırakırken 20. dakikada tansiyon ve kalp atım hızının regüle olacağı
• 8 saat sonra kandaki oksijen seviyesinin normale yaklaşacağı
• 48 saat sonra sinir hücrelerinin rejenarasyonun artacağı (Özellikle koku ve tat duyumunun artışı)
• 2 hafta sonra akciğer kapasitesinin % 30 artacağı
• 2 hafta ila 3 ay arasında kan dolaşımının daha düzeleceği dolayısıyla yürürken nefes nefese kalmayacağı
• 1 yıl sonra kalp ve koroner hastalık riskinin yarı yarıya azalacağı söylenmelidir.

Sigara bırakılırken hastanın bilmesi gereken diğer konular
• İlk 3 ay fiziksel bağımlılık kırılmasına karşın, psikolojik bağımlılık uzun bir süre devam edecektir. Dolayısıyla bu dönemde başlama riski çok fazladır. Genellikle tek bir sigara, bağımlıyı o anda eski içme alışkanlığına döndürebilir.
• Bu yüzden herhangi bir yer ve zaman diliminde kendisine sigara tutulduğunda “Teşekkür ederim, almayım” değil,
“ Teşekkür ederim BIRAKTIM ” demenin karşıdaki kişinin aynı zamanda size imrenmesine ve hayran olmasına da neden olur. Bu da size psikolojik bir tatmin sağlayacaktır.
Genellikle ilk 2 haftanın kişinin iştahının artabileceği, az miktarda kilo (1 ila 4 kg) alabileceği ayrıca bunun üzerinde kesinlikle durmaması gerektiği söylenmelidir.
Çünkü hem zayıflama hem sigara bırakma akupunktur tedavisi aynı anda uygulandığında başarısız olma riski de vardır.
Dolayısıyla kişi için hangisi öncelikli ise onunla başlamak daha doğrudur.
• Özellikle 1 hafta süreyle kesinlikle kahve ve alkol alınmamalıdır siyah çay ise açık ve az miktarda tüketilmelidir.
• Tedavi süresince en az 2–3 litre sıvı özellikle SU olarak alınmalıdır.
• İlk hafta özellikle sigara içilen ortamlardan uzak durmalı


AKUPUNKTURUN ETKİ MEKANİZMASI
• Nikotinin beyinde endojen opiat salgılayan reseptörleri inhibe ettiği, dolayısıyla nikotin ortadan kalktığında akupunkturun bu resetörleri uyararak opiatların salınımını sağlamakta bu da kişinin daha sakinleşmesine ve de abstinens belirtilerinin daha azalmasına neden olmaktadır.


AKUPUNKTUR TEDAVİSİ
• Seans sayısı: 6–10 (2 hafta içine yayılır)
• Seans sıklığı: İlk 2 – 3 seans özellikle hemen hergün. Sonraları gün aşırı veya 2 günde bir seans.
• Seans süresi: İlk Seans 15 dakika sonraları 30 dakikaya kadar uzatılabilinir.

Akupunktur tedavi metodları


KULAK AKUPUNKTURU:
Hasta ilk geldiğinde uygulanmalıdır. Press needle adını verdiğimiz kalıcı iğneler kulak da 4–7 gün arası kalacak şekilde takılır.
• Bir hafta sonra kulak noktaları ölçüm değerleri dikkate alınarak değiştirilmelidir.
• Sigara içme isteği olduğunda kulağa takılan iğneler 30 kez dairesel olarak basınç uygulanarak uyarılmalı, bunu mütakip hastaya 8 ila 10 kez derin nefes alıp sonuna kadar vermesi istenmelidir.(Derin inhalasyon ve exhalasyon)
İlk 3 gün özellikle sigara isteğinin olacağı fakat bunun her geçen gün azalacağı telkini yapılmalıdır. Dolayısıyla ilk 3 gün hiç sigara yakmamalıdır. Çünkü sigara azaltılarak bırakmak daha zor olabilmektedir
Yardımcı tedavi olarak da kalsiyum ve günlük 2000 mg C vitamini verilmelidir.

Kulak akupunktur noktaları:

Press needle (Kalıcı olarak):
Shenmen(unilateral) Akciğer (Lung) 1 veya 2(Kontrlateral) Dedektörle ölçümlemeye bağlı olarak.
Ayrıca seans sırasında Anti-aggression noktası (bilateral) iğnelenir.


VÜCUT AKUPUNKTUR NOKTALARI

• Tim Mee: radius kemiğine 45 derecelik distal bir açı ile bir çizgi çizdiğimizde ,(LU 7) Akciğer 7 noktasının 0,5 cm radial ve distal bölümünde yer alır.(bilateral)
• LU 7 da iğnelenebilir(bilateral)
• GV 20 (Baihui)
• Yintang(Extra 1)İki kaşın tam orta bölümünde bulunur.
• LI 20: nasolabial sulcusla, burun yan kanatlarının orta ve tümsek kısmından çizilen horizontal çizgiyle kesiştiği yerdir(bilateral)


Mikrosistem akupunktur: (Burun akupunkturu)
Gall bladder (Safra kesesi) noktası: Burunun en yüksek noktası ile burunun yüzle birleştiği mesafenin tam orta hattı boyunca burnun kanat kısmının orta bölümüne bir hat çizildiğinde os nazale’nin kıkırdak yapı ile birleştiği bölümde yer alır.(bilateral)


Rezistans vakalarda;
Özellikle 2. seansdan itibaren
LI 4 (Hegu) Kalın barsak 4 (bilateral)
LV 3 (Taichong) Karaciğer 3 (bilateral)

Bu 4 nokta “BİG GATE” olarak da adlandırılır.
Oldukça sakinleştirici özelliği vardır
Daha da rezistans vakalarda LI 4 ve anti-agression noktalarına bilateral 3–4 frekans/sn
Elektro akupunktur uygulanabilir.



PROGNOSİS
• Genellikle başarı oranı % 80–85 civarlarında olduğuna dair birçok yayın ve döküman vardır.
• Bağımlının tekrar sigara içme olasılığı her zaman vardır.Özellikle ilk 3 ay dan sonra hastalar tekrar başlayabilmektedir.
• Bu yüzden tedavi 2 hafta tamamlandıktan 1 hafta 1 ay 3 ay 6 ay ve 1 yıl sonra Bağımlılar kontrol edilmeli gerekirse tekrar akupunktur veya Özellikle Fransa’da bazı doktorlar “Point İnjection Therapy” den yararlanılabilinir.
• Bu tedavi LU 7 noktasına biraz önce bahsedilen sürelerde 1 ml Biotin (Vitamin H)
Bilateral subcutan uygulanabilir.
Hastalara sigaraya herzaman başlama riskinin olduğunu dolayısıyla 1 tane bile yakmaması gerektiği söylenmelidir.
Bu arada akupunkturla sigarayı bir süre bırakıp tekrar başlayan kişilerde de akupunktur gene etkili olabilmektedir.


Sigarada bulunan çarpıcı maddeler:
• Endüstride bulunan boya sökücü aseton,
• Roket yakıtı metanol,
• Çakmak gazı bütan,
• Akü metali kadmium,
• Endüstriel çözücü toluen(tiner),
• Fare zehiri arsenik,
• Temizlik maddesi amonayak,
• Haşarat öldürücü nikotin ve DDT,
• Gaz odalarında kullanılan Hidrojen siyanür
• Radyasyon yayan radon,
• Oje sökücü aseton,
• Güve kovucu naftalin yer aldığı vurgulanmaktadır.


NİKOTİNNAME

· Bir hevesle başlanır, arada bir yakılır.
· Gizli gizli içilir, genç yaşta alışılır.
· Önce hafif gibidir, anlaşılmaz sertliği
· Pek içine çekmeden, dudak tiryakiliği.
· Bir teselli, bir keyif; yakıver bir sigara
· Azar azar başlanır tüm alışkanlıklara.
· Yanlış evlilik gibi, balayı çabuk biter,
· Öğle bir esaret ki, kölelikten de beter.
· Yeni bir dönem başlar, artık olan olmuştur,
· Nikotin canavarı sizi teslim almıştır.
· Ne çocuk düşünülür, ne yaşlı ana – baba,
· Ne topluma uyulur, ne örfe ne adaba.
· Bencillik illetinin tohumu atılmıştır,
· Özgeçil düşünceler, bir yana itilmiştir.
· Bilinçsizce harcanır hem sağlık hem de Para,
· Hiçbir şeyle kanılmaz, varsa yoksa sigara.
· Bazı çevreciler var, hayatları palavra,
· Bir elinde mikrofon, bir elinde sigara
· Bazı hocalar da var, yanıltırlar halkımı,
· Ele verir talkımı, kendi yakar zıkkımı.
· Bu illetin yıkımı hastalıktan daha çok,
· Biraz sataştık diye, kızmaya hakkınız yok.
· Bedene zarar vermek, dinimizde yasaktır,
· Yasağa uymayana, dışlanmak müstahaktır.


Gazanfer SANLITOP. İstanbul, 07.04.2002





SİGARANIN DAYANILMAZ FAYDALARI

• Sigara içeni köpek ısırmaz; Çünkü yanında baston taşırlar.
• Evine hırsız girmez; Çünkü sabahlara kadar öksürür.
• Üzerine sinek konmaz; Çünkü buram buram nikotin kokar.
• Fazla yorulmaz; Çünkü yorulunca tıkanacağını bilir.
• Yürümek için zorlanmaz, Çünkü tekerlekli iskemlede gezdirilir.
• İhtiyarlamaz; Çünkü genç yaşında sevdiklerine kavuşurlar.
• Kibardırlar. Çünkü zehirlerini herkese ikram edebilirler.
• Yüzlerine renk gelir; Çünkü dilleri ve bıyıkları sapsarı olur.
• Vücutları bir kuş gibi hafifler; Çünkü ileri dönemlerdeki dolaşım bozukluğundan ötürü önce parmakları, sonra da el ve ayakları kesilir.


Ticari markası ne olursa olsun, kaynağı tütün olan bütün içeceklerin tek bir markası vardır.

KANSER

"DUMANINIZ BOL OLSUN"